„To tylko mleczak, i tak wypadnie.” Słyszymy to od rodziców naprawdę często i rozumiemy, skąd się bierze. Ząb mleczny jest tymczasowy, dziecko jeszcze nie narzeka, a wizyta u dentysty to stres dla całej rodziny. Problem w tym, że próchnica zębów mlecznych nie jest „tymczasowym” problemem - jej skutki potrafią zostać z dzieckiem na lata.
W EBM Dentysta na ul. Mateckiego 19 przyjmujemy dzieci z Piątkowa, Naramowic, Moraska i Suchego Lasu. Poniżej szczerze: dlaczego mleczaków nie wolno zostawiać „na później”, jak wygląda leczenie i co możesz zrobić w domu.
Mit: „Mleczak i tak wypadnie, więc nie ma sensu go leczyć”
Zęby mleczne wymieniają się stopniowo, a niektóre z nich, zwłaszcza mleczne trzonowce, zostają w buzi zwykle do około 10-12 roku życia. To kilka lat jedzenia, mówienia i rośnięcia z zębem, który boli albo się rozpada.
Mleczaki nie są tylko „zastępcze”. Pełnią ważne funkcje:
- utrzymują miejsce dla zębów stałych - przedwczesna utrata mleczaka może sprawić, że sąsiednie zęby się przesuną, a stały ząb nie będzie miał gdzie wyrosnąć
- pozwalają normalnie gryźć i jeść - dziecko z bolącym zębem często unika warzyw, mięsa i twardszych pokarmów
- wpływają na mowę - zwłaszcza przednie zęby przy wymowie niektórych głosek
- wpływają na sen i samopoczucie - ból zęba u dziecka to często marudzenie, gorszy sen i kłopoty w przedszkolu
Dlaczego próchnica u dziecka postępuje szybciej?
Szkliwo zębów mlecznych jest cieńsze i mniej odporne niż szkliwo zębów stałych. Przez to ubytek, który u dorosłego rozwijałby się długo, u dziecka potrafi stosunkowo szybko dojść do miazgi, czyli „nerwu” zęba.
Do tego dochodzą typowe dziecięce nawyki:
- częste podjadanie i słodkie napoje w ciągu dnia
- picie mleka lub soku z butelki albo kubka niekapka w nocy i przed snem
- mycie zębów „na szybko” albo samodzielnie, bez poprawki rodzica
- rzadkie wizyty kontrolne, bo „przecież nic nie boli”
Brak bólu nie oznacza braku problemu. Próchnica w mleczakach często długo nie boli, a potem nagle pojawia się silny ból albo obrzęk.
Co się dzieje, gdy próchnica zostaje bez leczenia?
To nie jest straszenie, tylko typowy przebieg, który widzimy w gabinecie:
- ból i stan zapalny miazgi - dziecko budzi się w nocy, nie chce jeść po jednej stronie
- ropień i obrzęk - zakażenie z zęba może przejść na tkanki wokół korzenia
- ryzyko dla zęba stałego - zawiązek zęba stałego rozwija się tuż pod korzeniem mleczaka, a długotrwały stan zapalny w tej okolicy może mu zaszkodzić
- bakterie „przechodzą” na nowe zęby - pierwsze stałe trzonowce (tzw. szóstki) wyrzynają się zwykle około 6 roku życia, gdy w buzi są jeszcze mleczaki; jeśli obok są ubytki, nowe zęby startują w trudnych warunkach
- ekstrakcja zamiast małego wypełnienia - im później, tym mniej opcji
Uwaga eksperta EBM: Najtrudniejsze sytuacje u dzieci prawie zawsze zaczynają się od „poczekamy, aż wypadnie”. Mały ubytek w mleczaku to często krótka wizyta. Ten sam ząb po kilku miesiącach bywa już zębem z bólem, ropniem i dzieckiem, które zapamięta dentystę jako kogoś, kto „robi bolesne rzeczy”. Wczesne leczenie to nie tylko zdrowie zęba, ale też dobre doświadczenie dziecka z gabinetem.
Jak wygląda leczenie próchnicy zębów mlecznych?
Zakres leczenia zależy od tego, jak głęboko sięga próchnica:
- lakierowanie fluorem i obserwacja - przy bardzo wczesnych zmianach w szkliwie
- wypełnienie - gdy jest już ubytek, ale miazga jest zdrowa
- leczenie miazgi zęba mlecznego - gdy próchnica dotarła głęboko, a ząb da się uratować
- usunięcie zęba - gdy ząb jest zbyt zniszczony; czasem potrzebny jest wtedy utrzymywacz przestrzeni, żeby zęby się nie przesunęły
Przy dzieciach równie ważne jak sam zabieg jest podejście. Jeśli dziecko jest u nas pierwszy raz, często zaczynamy od spokojnego oswojenia z gabinetem. Więcej o tym piszemy w poście o pierwszej wizycie dziecka i wizycie adaptacyjnej.
Co możesz zrobić w domu, żeby próchnica nie wracała?
- myj dziecku zęby dwa razy dziennie pastą z fluorem, w ilości dopasowanej do wieku (dentysta podpowie, ile jej nakładać); więcej o fluorze przeczytasz w naszym wpisie o fluorze
- poprawiaj mycie - małe dzieci nie umyją dokładnie zębów same, nawet jeśli bardzo chcą
- po wieczornym myciu tylko woda - bez mleka, soku i przekąsek
- ogranicz podjadanie i słodkie napoje między posiłkami
- przychodź na kontrole regularnie, a nie dopiero wtedy, gdy coś boli
Dentysta dziecięcy Poznań Piątkowo - gdzie się umówić?
Gabinet przy ul. Mateckiego 19 na Piątkowie jest otwarty:
Poniedziałek - piątek: 8:00-20:00
Dostępność w soboty nie jest stała co tydzień - trzeba się doinformować:
- telefonicznie: +48 607 09 49 09
- albo sprawdzając aktualne godziny na Google Maps
Najlepiej nie czekać, aż dziecko zacznie skarżyć się na ból. Ciemna plamka, „dziurka” albo niechęć do gryzienia jednej strony to wystarczający powód, żeby zadzwonić i umówić wizytę.
Rejestracja także przez ebm-dentysta.pl
Dlaczego EBM Dentysta?
Nie mówimy rodzicom, że „mleczak to nic takiego”, i nie straszymy dzieci. Tłumaczymy, co widzimy, pokazujemy możliwe opcje i układamy plan dopasowany do wieku oraz cierpliwości dziecka. Długie godziny w tygodniu, do 20:00, pozwalają przyjść po przedszkolu lub szkole, bez zwalniania się z pracy. Jesteśmy blisko dla rodzin z Piątkowa, Naramowic i Suchego Lasu.
